Điều trị chứng bốc hỏa có thể làm chậm tiến triển ung thư vú

Ung thư vú là một trong những gánh nặng bệnh tật toàn cầu, phổ biến ở nữ giới và ghi nhận có khoảng 2.3 triệu phụ nữ được chẩn đoán mỗi năm. Khoảng 75% ca ung thư có ER (+) tức trên tế bào ung thư có rất nhiều các thụ thể Estrogen. Việc điều trị ung thư vú bao gồm liệu pháp kháng nội tiết cho thấy hiệu quả trên các thể bệnh này. Tuy vậy, các thuốc điều trị có thể gây ra một số phản ứng không mong muốn tương tự như bệnh nhân trải qua giai đoạn mãn kinh như đau cơ, bốc hỏa, gia tăng nguy cơ loãng xương.

Theo nghiên cứu PIONEER thực hiện tại Vương quốc Anh được đăng tải gần đây trên tạp chí khoa học Nature Cancer cho thấy Megestrol acetate giúp cải thiện các tác dụng phụ không mong muốn đồng thời có thể làm chậm sự phát triển của các tế bào ung thư có thụ thể Estrogen dương tính. Điều này có thể mở ra những tiềm năng và định hướng gia tăng hiệu quả tuân thủ điều trị trong quản lý ung thư.

Liệu pháp kháng nội tiết và những điều cần lưu ý

Letrozole là một trong những liệu pháp kháng nội tiết bổ trợ phổ biến trong điều trị ung thư vú có ER (+) ở phụ nữ giai đoạn mãn kinh sau điều trị bằng các liệu pháp ung thư nhằm ngăn ngừa tái diễn và gia tăng tỷ lệ sống còn thông qua giảm số lượng thụ thể Estrogen trong cơ thể.

Tuy vậy, một số phản ứng không mong muốn có thể xảy ra trong quá trình điều trị liên quan đến quá trình mãn kinh như bốc hỏa, nhức mỏi cơ, giảm mật độ xương và tăng cholesterol máu. Nhằm cải thiện các tác dụng trên, Megestrol acetate – progesterone tổng hợp liều thấp được chứng minh hiệu quả giảm tần suất bốc hỏa khi sử dụng thuốc Letrozole.

Nghiên cứu PIONEER  và “cửa sổ cơ hội” điều trị tiềm năng

• Loại nghiên cứu: Thử nghiệm lâm sàng, ngẫu nhiên, giai đoạn IIb
• Phân nhóm can thiệp:
  • Group A: Đơn trị với Letrozole (n=62)
  • Group B: Letrozole + Megestrol liều thấp 40mg (n=91)
  • Group C: Letrozole + Megestrol liều cao 160mg (n=91)

• Tiêu chí đánh giá chính : Sự thay đổi của quá trình phát triển khối u thông qua Ki67 và phương pháp AURKA

• Kết quả nghiên cứu
  • Sự giảm đáng kể Ki67 ở nhóm có phối hợp Megestrol (Group B + C) so với đơn trị Letrozole (Group A): GMR Ki67 = 0.71, 95% CI 0.54 – 0.93, p=0.013)
  • Mức độ ức chế Ki67 trung bình cho mỗi nhóm lần lượt là: 71.4% (Group A); 79.5% (Group B) và 80% (Group C) và có ý nghĩa thống kê với GMR Ki67 = 0.74, 95% CI 0.57 – 0.96, p=0.024.
  • Phương pháp AURKA cũng cho thấy sự giảm đáng kể hơn về tỷ lệ dương tính với AURKA ở nhóm điều trị kết hợp megestrol so với nhóm chỉ dùng letrozole (GMR: 0,13, 95% CI: 0,05–0,36, p  < 0,001)

Trong đó khi so sánh giữa 2 liều của Megestrol cho thấy hiệu quả tương tự trong việc giảm thêm sự phát triển của tế bào ung thư vú khi kết hợp với Letrozole. Mặc dù có hiệu quả cải thiện các triệu chứng bốc hỏa, một số phản ứng bất lợi được ghi nhận báo gồm tăng cân, tăng huyết áp, khó thở, bốc hỏa, phù nề, sưng mặt và theo nghiên cứu cho thấy mức độ phản ứng phụ thuộc theo liều. Vì hiệu quả tương đương khi sử dụng cả ở liều cao và liều thấp nên lợi ích dành cho bệnh nhân bao gồm chống tăng sinh, giảm tác dụng phụ, phù hợp trong sử dụng dài hạn ( 5 -10 năm)

Cơ chế tiềm năng và định hướng phát triển trong tương lai

Megestrol có thể làm chậm quá trình phát triển tế bào ung thư thông qua cải thiện sự tuân thủ liệu pháp thuốc kháng nội tiết, giảm bốc hỏa với liều thấp Megestrol. Một cơ chế khác có thể đến trực tiếp từ việc ức chế quá trình biệt hóa của tế bào ung thư qua trung gian giảm liên kết với thụ thể estrogen, tăng đối kháng, bão hòa các thụ thể. Điểm hạn chế là nghiên cứu đang dừng lại ở phase Iib và cỡ mẫu nhỏ với thời gian điều trị 2 tuần và đòi hỏi dữ kiện phase III với cỡ mẫu lớn hơn và liều dùng dài hạn là điều thiết yếu cũng như mở ra nhiều định hướng phát triển trong tương lai.

Nguồn

1. https://doi.org/10.1038/s43018-025-01087-x
2. MedicalNewsToday – truy cập tháng 1 năm 2026